اهمیت شرکت در کلاس های بازی درمانی کودک
بازی درمانی یک روش اصولی برای بهبود مهارتهای ارتباطی و یادگیری کودک محسوب میشود. روشهای مختلفی برای بازی درمانی وجود دارند که درمانگران بر اساس نیاز هر کودک آنها را انجام میدهند. یکی از مهمترین کاربردهای بازی استفاده از آن برای بیان احساسات کودک است. کودکان در مسیر بازی هر آنچه که برای آنها آزاردهنده باشد و نتوانند بیان کنند را نشان میدهند.
بازی مانند زبان و اسباببازیها مانند کلمات برای کودک هستند. درمانگر در بازی به کودک شما کمک میکند تا رفتارهای سازگارانه را بیاموزد و مهارتهای عاطفی و اجتماعی آن را بهبود میدهد. در طی دوره بازی درمانی میان درمانگر و کودک شما یک رابطه عاطفی ایجاد میشود که برای بهبود روابط کودک بسیار اهمیت دارد. همچنین دوره بازی باعث ارتقای بینش و مهارتهای شناختی کودک میشود. برای شناخت مزایای بیشتر با ما تا انتهای مقاله همراه باشید.
بازی درمانی کودک چیست؟
در Play Therapy از روشهای طبیعی برای بهبود روابط کودکان با دنیای اطراف استفاده میشود. روشهای درمانی که در طی دوره بازی درمانی مورد استفاده قرار میگیرند مزایای بسیاری دارند. بازی درمانی با بازی معمولی بسیار متفاوت است.
در این مسیر درمانگر به کودک برای رفع مشکلاتش کمک میکند. در این دوره درمانی کودک میآموزد که چگونه با دیگران ارتباط برقرار کند. همچنین بیان کردن احساسات را میآموزد. علاوهبراین به اصلاح رفتارها و بهبود مهارتهای حل مسئله کودک نیز کمک میشود.
انواع بازی درمانی
روشهای بسیار وجود دارد که درمانگر برای Play Therapy میتواند انتخاب کند. در ادامه با برخی از موثرترین روشها آشنا خواهید شد.
- کتاب درمانی: در طی دوره بازی درمانی درمانگر، کودک را با خود در مطالعه کتاب همراه میکند.
- بازی با شن و ماسه: در بازی با شن کودک با استفاده از اسباببازیهای مختلف در یک جعبه یا زمینبازی پر از شن و ماسه اشکالی را میسازد. این اشکال میتوانند بخشی از زندگی کودک را به تصویر بکشند.
- بازیهای غیر واقعی و خیالی: بازی با شخصیتهای خیالی با استفاده از وسایل در دسترس میتواند بخشی از شخصیت درونی کودک را آشکار کند.
- گروه درمانی: اگر کودکان با مشکلات مشابه در یک گروه با یکدیگر به کار گروهی بپردازند، قدرت تعامل در آنها بهبود میابد. همچنین راحتتر میتوانند ابراز احساسات کنند.
- فرزند درمانی: در این نوع از بازی درمانی والدین با فرزندان خود بازی میکند تا ارتباط بهتری میان آنها برقرار گردد. این روش با هدف کمکردن فاصله میان والدین و فرزندان انجام میشود.
انتخاب نوع بازی درمانی به درمانگر، کودک و شرایط آن بستگی دارد. با انتخاب روش مناسب متخصص میتواند به کودک شما برای حل مشکلاتش کمک کند.
کاربرد و مزایای بازی درمانی
کودکان شما در ابتدا از پایینترین سطح مهارتهای ارتباطی، کلامی و شناختی برخوردار هستند. با بازی کردن کودک میتواند نقاط ضعف خود را بهراحتی به نقاط قوت تبدیل کند. برخی از کودکان در ابراز احساسات ضعیف و در برابر رفتارهای دیگران زودرنج هستند. همچنین در خانه مورد رفتارهای خشونتآمیز والدین قرار میگیرند. تمامی این موارد با بازی درمانی قابل حل هستند.

کاربردهای بازی درمانی
کودکان در هر سن مشکلات و اختلالاتی را تجربه میکنند که برای رفع آنها معمولا درمانگر بازی درمانی را کاربردیتر از هر روشی میداند. برخی از شایعترین مشکلاتی که برای رفع آنها از Play Therapy استفاده میشوند، عبارتند از:
- اضطراب، استرس و افسردگی
- مشکلات گفتاری
- مشکلات ارتباطی با همسالان
- بیماری اوتیسم
- بیماری ADHD
- اختلالات یادگیری
- قربانیان خشونت و مسائل خانوادگی
- مشکلات عاطفی و رفتارهای تهاجمی
- اختلالات تغذیه
- قربانیان بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله
بازی درمانی در تمامی سنین کاربرد دارد؛ اما بیشتر در سنین 3 تا 12 سال و برای کودکان استفاده میشود. استفاده از بازی برای درمان مزایای بسیاری دارد که در ادامه بررسی میکنیم.
مزایای بازی درمانی
درمان از طریق دوره بازی درمانی برای کودکان مزایای بسیاری به همراه دارد. از مهمترین مزایای این دورهها میتوان به بهبود قدرت درک و پردازش محیط اطراف در کودکان اشاره کرد. از دیگر مزایای این دورهها عبارتند از:
- بهبود و توسعه مهارتهای فردی کودک
- افزایش عزت نفس
- بهبود اختلالات یادگیری و عملکرد تحصیلی
- بروز و بیان احساسات به شیوه صحیح
- بهتر شدن روابط بین والدین و کودکان
- یادگیری مهارتهای جدید
- یادگیری مسئولیتپذیری
- بهبود مهارتهای ارتباطی با همسالان
در حقیقت مزایای بازی درمانی را میتوان در سه گروه اساسی رشد جسمی، رشد ذهنی و رشد اجتماعی دستهبندی کرد. مزایای بسیار زیاد این روش درمانی باعث شده تا به یکی از محبوبترین روشهای درمانی برای کودکان تبدیل شود.

اهمیت دورههای بازی درمانی
درمانگر در دوره بازی درمانی باید بهگونهای رفتار کند که اعتماد کودک را جلب و به کودک حس امنیت و آرامش را القا کند. احساس امنیت باعث میشود راحتتر به درمانگر خود اعتماد کند و احساسات و افکارش را بروز دهد. این موضوع به درمان بهتر و نتیجهبخشتر کمک میکند. این دورهها از اهمیت ویژهای برخوردار است.
کودکان از طریق همین دورهها میتوانند به درک جهان پیرامون و جایگاه خود در این جهان برسند. درمانگر باید به نحوه برخورد کودک زمان جدایی از والدین، بازی کردن کودک در تنهایی و واکنش کودک به هنگام بازگشت والدین توجه داشته باشد. در بازی درمانی کودک میتواند احساسات و عواطف درونی خود را به آسانی بیان کند.
با استفاده درست از اسباب بازیها به عنوان نماد، درمانگر میتواند یک درمان صحیح را پیش ببرد. با دقت در نحوه کار کودک با اسباببازیها و نحوه تغییر رفتار و پیشرفت آن در جلسه میتوان به چیزهای زیادی پیبرد. کودک از بازی برای بیان ترسها، عواطف درونی و مشکلات خود استفاده میکنند که میتوان از آنها برای درمان و حل مشکلات استفاده کرد.
تکنیکهای دورههای بازی درمانی
درمانگر میتواند بازی درمانی را در دو تکنیک اساسی بهصورت مستقیم یا غیر مستقیم به اجرا دربیاورد. در روش مستقیم درمانگر بازی و نوع اسباببازی را با توجه به اهداف و نوع درمان موردنیاز انتخاب میکند. در تکنیک غیر مستقیم کودک میتواند اسباببازی و نوع بازی را به دلخواه برگزیند.
در این روش کودک با اندکی کنترل تقریبا برای انجام بازی آزاد است. درمانگر در فاصله نزدیک واکنشهای کودک را مشاهده و در صورت لزوم مشارکت میکند. در عین حال جلسات باید در محیطی آرام برگزار شود تا کودک احساس امنیت کند.
مدت زمان مورد نیاز برای یک دوره بازی چقدر است؟
تعداد جلسات و مدت زمان مورد نیاز برای یک دوره بازی درمانی به کودک، مشکلات و نیازهای آن بستگی دارد. همچنین نحوه پاسخ کودک به درمان در تعیین طول دوره تاثیرگذار است. تعداد جلسات به طور میانگین میتواند حدود 20 جلسه باشد.
باید در نظر داشت که با توجه به سرعت درمان هر کودک درمانگر میتواند متفاوت عمل کند. فاصله زمانی بین جلسات بین هفتهای یک مرتبه تا ماهی یک مرتبه متغیر و به شرایط کودک وابسته است. زمانی که برای طول هر جلسه در نظر گرفته میشود بین 30 تا 50 دقیقه است.
متخصصان از بازی درمانی برای یافتن و درمان مشکلات روانشناختی کودک استفاده میکنند. از این روش درمانی گاهی به تنهایی و گاهی به همراه سایر روشهای درمانی استفاده میشود. آگاهی کم والدین در مورد بازی و تاثیرات آن در درمان کودک باعث رفتارهای نامطلوبی در کودک شده است.
ترس، خشم و شب ادراری از تبعات کمتوجهی به مشکلات کودکان محسوب میشوند. بهترین زمان برای درمان این مشکلات و جدیتر نشدن آنها در آینده همان دوران کودکی است. برای استفاده از این روش و دوره بازی درمانی برای کودکان خود حتما به یک متخصص باتجربه مراجعه کنید.
