اعتماد به نفس واقعی چیست؟ تفاوت آن با اعتماد به نفس ظاهری و راهکارهای تقویت آن

• مجید حسین زاده
• به‌روزرسانی: 2 هفته پیش
• خواندن: 7 دقیقه

اعتماد به نفس واقعی هیچ رابطه‌ای با آنچه در زندگی بیرونی شما اتفاق می‌افتد، ندارد. منشأ اعتماد به نفس واقعی شغل، درآمد یا شهرت شما نیست.

اعتماد به نفس واقعی، نتیجه‌ی باور قلبی و درونی شما به توانایی‌هایتان است؛ این باور که هر کاری را که بخواهید، می‌توانید انجام دهید. بسیاری از ما در طول زندگی، موفقیت‌های بزرگی به دست می‌آوریم، اما همچنان احساس خوبی نسبت به خودمان نداریم.

در این مقاله از مجله زوم لایف، به بررسی مفهوم اعتماد به نفس واقعی، تفاوت آن با اعتماد به نفس ظاهری و راهکارهای تقویت آن می‌پردازیم.

اعتماد به نفس واقعی چیست؟

اعتماد به نفس واقعی آن است که روی توانایی‌های ما اثر بگذارد؛ توانایی‌هایی که در طول زندگی به‌دست می‌آورید، با اینکه به نظر زیاد می‌رسند، اما باز هم کافی نیستند. اگر معیار اعتماد به نفس خود را بر پایه‌ی آن توانایی‌ها بگذارید، هرگز نمی‌توانید به اعتماد به نفس واقعی دست پیدا کنید و فقط در آن توانایی‌های خاص احساس اعتماد به نفس می‌کنید.

به عنوان مثال، ممکن است با کمال اعتماد به نفس بگویید که یک برنامه‌نویس یا توسعه‌دهنده وب نخبه هستید، اما آن اعتماد به نفسی را که در همه‌ی حالات همراه شما باشد، در وجودتان احساس نمی‌کنید.

اعتماد به نفس واقعی، همیشه از درون شما به وجود می‌آید، نه از بیرون‌تان. این نوع اعتماد به نفس، ریشه در اعتماد به خودتان دارد و به خوبی یا بدی نتیجه بستگی ندارد. این باور شخصی شماست نسبت به روح خودتان به عنوان یک انسان؛ این اعتماد که هر اتفاقی در زندگی شما پیش آید و با هر مشکلی روبرو شوید، هر کاری که بتوانید با کمال میل انجام می‌دهید.

اگر به عنوان یک «فرد» خود را باور داشته باشید، به رغم آنچه با آن روبرو می‌شوید، تمام کارهایی که لازم است را انجام می‌دهید و به هرچه که می‌خواهید، دست می‌یابید.

مقاله خودشناسی چیست می‌تواند به شما در مسیر خودشناسی کمک کند.

اعتماد به نفس ظاهری در مقابل اعتماد به نفس واقعی

اکثر ما در طول زندگی، شغل، درآمد، ازدواج یا خانه‌ای را که همیشه آرزویش را داشتیم، به‌دست می‌آوریم. اما باز هم احساس اعتماد به نفس و خودباوری نمی‌کنیم. چرا؟ زیرا اعتماد به نفس واقعی، اعتماد به یک توانایی خاص مانند وکالت، نوازندگی یا فروشندگی نیست، بلکه اعتماد به توانایی شما در «عمل کردن» و «اقدام کردن» است.

تفاوت اساسی:

• اعتماد به نفس ظاهری: وابسته به نتایج، موفقیت‌ها و تأیید دیگران است و با تغییر شرایط، از بین می‌رود.
• اعتماد به نفس واقعی: ریشه در تعهد شما به خودتان دارد و به نتایج بیرونی وابسته نیست.

باربارا دی‌آنجلیس، نویسنده و سخنران انگیزشی، در این باره می‌گوید: «اعتماد به نفس شخصی خودم را بر کارهایی که انجام می‌دادم، استوار کرده بودم و اگر به نتیجه‌ی مطلوب می‌رسیدم، کمی احساس اعتماد به نفس می‌کردم. اما این احساس به محض این که نتایج و دست‌یابی‌های دلخواهم را به‌دست نمی‌آوردم، از بین می‌رفت. بسیار متغیر و دمدمی‌مزاج بود، اما متأسفانه این توصیفی است از زندگی اکثر ما.»

چرا موفقیت‌های بیرونی اعتماد به نفس واقعی ایجاد نمی‌کنند؟

برای چند لحظه خوب فکر کنید، آیا تا به حال پیش آمده که موفقیت فوق‌العاده‌ای به‌دست آورید و در همان حال که از آن موفقیت مسرور هستید، اما باز هم احساس خوبی نسبت به خودتان نداشته باشید؟

مثال اول:

سال‌ها به دانشگاه رفته‌اید و همیشه سرگردان بوده‌اید که:

• آیا از پس امتحانات پایان ترم برمی‌آیم؟
• آیا می‌توانم در آخر فارغ‌التحصیل شوم؟
• آیا می‌توانم پایان‌نامه‌ام را به خوبی به پایان برسانم؟

بالاخره بعد از سختی‌های بسیار و درس خواندن‌های طاقت‌فرسا، در روز جشن فارغ‌التحصیلی با خودتان گفته‌اید: «خوب، بالاخره از این مقطع فارغ‌التحصیل شدم، حتی با این مدرک هم اطمینان ندارم که آیا در آینده می‌توانم به همه‌ی آرزوهایم برسم؟» اگر قرار بود اعتماد به نفس، شاگرد ممتاز شدن یا قبول شدن باشد، کافی بود چشمان خود را ببندید و احساس کنید که بالاخره از همه سبقت گرفتید و خوشبختی برای همیشه متعلق به شماست.

مثال دوم:

سال‌ها شغل‌های زیادی را که هیچ علاقه‌ای به آنها نداشتید به اجبار تحمل کردید و بالاخره شغل مورد علاقه‌ی خود را یافته‌اید. از نظر دیگران بسیار انسان موفق و توانایی هستید، ولی با این وجود نسبت به خودتان احساس خوبی ندارید.

اگر اعتماد به نفس، توانایی رسیدن به مقام، پول و غیره بود، در صورت رسیدن به آنها باید احساس اعتماد به نفس و قدرت در ما همیشگی می‌شد. اما حقیقت این است که اعتماد به نفس چیز دیگری است.

ریشه‌های اعتماد به نفس واقعی

اعتماد به نفس واقعی از تعهد شما به خودتان نشأت می‌گیرد. این تعهد که هر کاری که لازم باشد انجام می‌دهید تا به نیازهایتان برسید. این نوع اعتماد به نفس، ریشه در اعتماد به خودتان دارد و به خوبی و بدی نتیجه بستگی ندارد.

با این نوع نگرش، اعتماد به نفس واقعی، اعتماد به یک توانایی مانند وکالت، نوازندگی، فروشندگی و یا غیره نیست، بلکه اعتماد به توانایی شما در «عمل کردن» و «اقدام کردن» است. تنها موضوعی که می‌توان روی آن حساب کرد، تعهد و پای‌بندی به خویشتن است.

شما می‌توانید درباره‌ی آرزوها و هدف‌هایی که دارید با خودتان صادق باشید و کارهایی که باید برای رسیدن به آنها انجام دهید را به تعویق نیندازید و روی اراده‌ی خودتان برای انجام این کارها حساب کنید. این تنها موردی است که می‌توانید به آن اعتماد کامل داشته باشید.

برای تقویت تعهد به خود، مقاله چگونه به اهدافمان برسیم و موفق‌تر باشیم را مطالعه کنید.

چگونه اعتماد به نفس واقعی را در خود پرورش دهیم؟

۱. خودتان را بدون قید و شرط بپذیرید

اعتماد به نفس واقعی زمانی شکل می‌گیرد که شما خودتان را به عنوان یک انسان، بدون توجه به موفقیت‌ها یا شکست‌هایتان بپذیرید. این پذیرش به این معناست که ارزش شما به عملکردتان وابسته نیست.

۲. به تعهدات خود با خودتان پایبند باشید

هر بار که به قولی که به خودتان داده‌اید عمل می‌کنید، اعتماد به نفس واقعی شما تقویت می‌شود. این تعهدات می‌توانند کوچک باشند، مانند ورزش روزانه یا خواندن کتاب، اما پایبندی به آنها، اعتماد شما را به خودتان افزایش می‌دهد.

۳. موفقیت و شکست را به یک اندازه بپذیرید

افراد با اعتماد به نفس واقعی، موفقیت و شکست را به یک اندازه می‌پذیرند. آنها می‌دانند که شکست بخشی از مسیر رشد است و ارزش آنها را کاهش نمی‌دهد.

۴. بر فرآیند تمرکز کنید، نه نتیجه

به جای اینکه تمام تمرکز خود را بر نتیجه نهایی بگذارید، بر فرآیند و تلاشی که انجام می‌دهید تمرکز کنید. این رویکرد به شما کمک می‌کند تا از هر تجربه‌ای، چه موفق و چه ناموفق، یاد بگیرید.

۵. با خودتان مانند یک دوست رفتار کنید

بسیاری از ما با خودمان سخت‌گیرتر از هر کس دیگری هستیم. یاد بگیرید که با خودتان مانند یک دوست مهربان رفتار کنید و از سرزنش کردن خودتان دست بردارید.

برای تقویت مهارت‌های فردی، مقاله ۲۳ مهارت توسعه فردی برای ایجاد شخصیتی قوی را مطالعه کنید.

سخن پایانی

هنگامی که اعتماد به نفس و خودباوری خود را بر اساس آنچه به راستی هستید و نه براساس موفقیت‌ها و دست‌یابی‌ها یا شکست‌ها و ناکامی‌های خود بنا می‌کنید، چیزی را در خود خلق می‌کنید که هیچ‌کس و هیچ چیزی یارای گرفتنش را از شما نخواهد داشت. اعتماد به نفس واقعی، آن آرامش درونی است که می‌داند در هر شرایطی، چه پیروزی و چه شکست، شما همچنان همان انسانی هستید که ارزشمند است و توانایی رویارویی با هر چالشی را دارد.

این اعتماد به نفس، شما را از وابستگی به تأیید دیگران و نتایج بیرونی آزاد می‌کند و به شما امکان می‌دهد که زندگی‌تان را با آرامش و اطمینان بیشتری پیش ببرید. به خاطر داشته باشید که اعتماد به نفس واقعی، یک سفر است، نه یک مقصد. هر روز با انتخاب‌های کوچک و پایبندی به خودتان، می‌توانید این باور درونی را تقویت کنید.

• اعتماد به نفس