عوارض کمبود وزن چیست؟ 6 خطر کمبود وزن برای سلامتی

• مجله زوم لایف
• به‌روزرسانی: 2 سال پیش
• خواندن: 9 دقیقه

عوارض و خطرات کمبود وزن چیست؟ برخی از افراد ممکن است به طور طبیعی به دلیل ژنتیک یا متابولیسم سریع دچار کمبود وزن باشند. کمبود وزن همچنین ممکن است نشان دهنده تغذیه نامناسب یا بیماری‌های زمینه‌ای باشد.

شایع‌ترین خطرات مرتبط با کمبود وزن یا داشتن تغذیه نامناسب عبارتند از:

• سوء تغذیه، کمبود ویتامین یا کم خونی؛
• پوکی استخوان ناشی از کمبود ویتامین D و کلسیم؛
• کاهش عملکرد ایمنی؛
• افزایش خطر عوارض ناشی از جراحی؛
• مشکلات باروری ناشی از چرخه‌های قاعدگی نامنظم؛
• مسائل مربوط به رشد و تکامل به ویژه در کودکان و نوجوانان.

اگر می‌خواهید درباره علت کمبود وزن و خطراتی که برای سلامت بدن ایجاد می‌کند، بیشتر بدانید در ادامه با زوم لایف همراه باشید.

علت کمبود وزن چیست؟

چندین بیماری می‌تواند باعث کاهش وزن شود، از جمله:

• اختلالات خوردن: این شامل بی‌اشتهایی عصبی، یک بیماری جدی سلامت روان است.
• مشکلات تیروئید: تیروئید پرکار (پرکاری تیروئید) می‌تواند متابولیسم را افزایش داده و باعث کاهش وزن ناسالم شود.
• بیماری سلیاک: شدیدترین شکل اختلال مرتبط با گلوتن است.
• دیابت: دیابت (عمدتا نوع 1) که به درستی مدیریت نمی‌شود می‌تواند منجر به کاهش وزن شدید شود.
• سرطان: سرطان می‌تواند باعث شود بدن در حالت هیپرکاتابولیک قرار گیرد که منجر به افزایش مصرف انرژی می‌شود. این می‌تواند باعث کاهش وزن زیادی شود، اما شدت و کاهش وزن می‌تواند به نوع سرطان و سن فرد بستگی داشته باشد.
• عفونت‌ها: برخی عفونت‌ها می‌توانند باعث کاهش وزن شدید فرد شوند. این می‌تواند شامل انگل‌ها، سل و HIV باشد.

خطرات سلامتی مرتبط با کمبود وزن

یک مطالعه نشان داد که افراد کم وزن بالینی تقریباً دو برابر بیشتر از افراد چاق در معرض خطر مرگ قرار دارند، که نشان می‌دهد کمبود وزن ممکن است برای سلامتی شما بدتر از چاقی باشد.

کمبود وزن می‌تواند عملکرد سیستم ایمنی شما را مختل کند، خطر عفونت را افزایش دهد، منجر به پوکی استخوان و شکستگی شود و مشکلات باروری ایجاد کند. علاوه بر این، افرادی که کمبود وزن دارند، بسیار بیشتر در معرض ابتلا به سارکوپنی (تخریب عضلات مرتبط با افزایش سن) قرار دارند و ممکن است در معرض خطر بیشتری برای زوال عقل باشند. همچنین برای کودکان، می‌تواند منجر به مشکلات رشد و تکامل شود.

در ادامه شایع‌ترین عوارض کمبود وزن را بررسی کردیم:

1. سوء تغذیه

اگر کمبود وزن دارید، ممکن است به اندازه کافی غذاهای سالم با مواد مغذی کلیدی برای سوخت‌رسانی به بدنتان نخورید. که می‌تواند باعث سوء‌تغذیه شود. با گذشت زمان، سوءتغذیه می‌تواند سلامت شما را به طرق مختلف تحت تاثیر قرار دهد که ممکن است برای شما یا اطرافیانتان قابل توجه باشد.

علائم سوء‌تغذیعه می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

• احساس خستگی یا تخلیه انرژی؛
• اغلب بیمار می‌شوند یا در مبارزه با بیماری مشکل دارند؛
• قاعدگی نامنظم یا پریود در زنان؛
• تجربه نازک شدن یا ریزش مو، خشکی پوست یا مشکلات دندان.

یک مطالعه که در کشور ژاپن انجام شد، عادات غذایی زنان کم وزن را با تمایل به لاغر بودن در مقابل زنان کم وزن بدون این تمایل مقایسه کرد. آنها دریافتند که زنان کم وزنی که تمایل به لاغر شدن داشتند، نسبت به زنان کم وزنی که این میل را نداشتند، عادات غذایی سالم کمتری داشتند.

اگر کمبود وزن دارید، اگر BMI پایین شما ناشی از یک رژیم غذایی نامتعادل یا یک بیماری زمینه‌ای است که بر جذب مواد مغذی تأثیر می‌گذارد، ممکن است بیشتر دچار سوءتغذیه شوید. سوء تغذیه همچنین می‌تواند منجر به کم خونی یا کمبود ویتامین‌های ضروری شود. کم خونی همچنین می‌تواند ناشی از سوء جذب مواد مغذی باشد.

2. کاهش عملکرد سیستم ایمنی

سوءتغذیه ممکن است منجر به کاهش عملکرد سیستم ایمنی بدن شود و همچنین باعث کاهش وزن افراد شود.

3. افزایش خطر عوارض جراحی

یک مطالعه شواهدی را نشان داد که افراد کم وزنی که عمل جراحی تعویض کامل زانو انجام داده بودند، نسبت به افرادی که کمبود وزن نداشتند، بیشتر در معرض ابتلا به عفونت پس از جراحی بودند. در حالی که آنها نتوانستند دلایل این امر را تعیین کنند، معتقدند افراد کم وزن مانند افرادی که BMI طبیعی دارند، قادر به بهبود زخم‌ها نیستند. آنها همچنین دریافتند که گروه کم وزن قبل از عمل هموگلوبین پایینی داشتند. در حالی که تحقیقات بیشتری مورد نیاز است، یافته‌ها نشان می‌دهند که کمبود وزن می‌تواند بر توانایی شما در بهبود زخم‌ها تأثیر بگذارد.

مطالعه دیگری نشان داد که در افراد کم وزنی که جراحی تعویض کامل مفصل ران انجام داده‌اند، در مقایسه با افراد با وزن طبیعی، عوارض افزایش یافته است. به نظر می‌رسد عوارض پس از جراحی بای پس عروق کرونر و پیوند ریه نیز برای افرادی که وزن کم دارند بیشتر باشد. محققان همچنین BMI پایین را با افزایش میزان مرگ و میر پس از عمل در سال اول پس از جراحی بای پس اندام تحتانی مرتبط دانسته‌اند.

4. پوکی استخوان

وزن کم بدن ممکن است خطر ابتلا به تراکم استخوان پایین (BMD) و پوکی استخوان را افزایش دهد. یک مطالعه BMD را در 1767 زن قبل از یائسگی بررسی کرد و دریافت که 24 درصد از زنان با BMI 18.5 یا پایین‌تر، BMD پایینی داشتند. تنها 9.4 درصد از شرکت‌کنندگان با BMI بالاتر از 18.5 دارای BMD پایین بودند. نتایج مطالعه نشان می‌دهد که کمبود وزن خطر ابتلا به پوکی استخوان را افزایش می‌دهد.

5. ناباروری

زنان با BMI پایین در معرض افزایش خطر آمنوره (amenorrhea)، که عدم وجود قاعدگی است و سایر اختلالات چرخه قاعدگی هستند. سیکل‌های قاعدگی نامنظم یا از دست رفته ممکن است نشانه عدم تخمک گذاری یا عدم تخمک گذاری باشد. عدم تخمک گذاری مزمن ممکن است باعث ناباروری شود.

اگر می خواهید باردار شوید و وزن کم دارید، با پزشک خود صحبت کنید. آنها می‌توانند یک آزمایش خون ساده انجام دهند تا ببینند آیا شما به طور منظم تخمک گذاری می‌کنید یا خیر. آنها همچنین می‌توانند سایر علائم ناباروری را آزمایش کنند.

پزشک شما ممکن است توصیه کند قبل از باردار شدن به وزن مناسب برسید. کمبود وزن در دوران بارداری می‌تواند خطراتی برای کودک شما ایجاد کند. به همین دلیل حفظ وزن مناسب در دوران بارداری مهم است.

6. تاخیر در رشد کودکان

تاخیر در رشد در کودکان کم وزن، به ویژه کودکان زیر 3 سال که مغز به سرعت در حال رشد است، دیده می‌شود. مغز برای رشد مناسب به مواد مغذی نیاز دارد. کودکان کم وزن ممکن است به دلیل سوءتغذیه و سوء جذب مواد مغذی کلیدی خود را از دست بدهند. این می‌تواند بر رشد مغز تأثیر بگذارد و منجر به تاخیر در مراحل رشد شود.

متخصص اطفال کودک شما رشد کودک شما را در قرار ملاقات‌های خوب ترسیم می‌کند. آنها از این اندازه‌گیری‌ها استفاده می‌کنند تا ببینند فرزند شما چگونه با میانگین رشد سایر کودکان هم سن خود مقایسه می‌شود و چگونه درصدهای فرزند شما در طول زمان تغییر می‌کند. اگر درصد رشد کودک شما کاهش یابد، این می‌تواند یک علامت هشدار دهنده باشد که او با سرعت مورد انتظار وزن اضافه نمی‌کند. به عنوان مثال، اگر فرزند شما در قرار ملاقات 12 ماهه خود در صدک 45 و در نوبت 15 ماهگی در صدک 35 قرار دارد، پزشک او ممکن است نگران افزایش وزن او باشد.

پزشک اطفال کودک شما همچنین در طول ویزیت‌های منظم در مورد نقاط عطف رشد می‌پرسد. به یاد داشته باشید که همه کودکان به طور همزمان به نقاط عطف نمی‌رسند. در عوض، پزشکان به دنبال این هستند که ببینند آیا کودک شما در محدوده زمانی خاصی به آنها ضربه می‌زند یا خیر. به عنوان مثال، برخی از کودکان اولین قدم‌های خود را در سن زیر یک سال برمی‌دارند، در حالی که برخی دیگر تا چند ماه از سال اول زندگی‌شان شروع به راه رفتن نمی‌کنند. یادگیری راه رفتن یا صحبت کردن بعداً نشانگر مشکلی نیست، مگر اینکه فرزندتان با سایر نقاط عطف هم دیر شود.

از کجا بدانیم کمبود وزن داریم؟

تعریف بالینی کمبود وزن داشتن شاخص توده بدنی (BMI) زیر 18.5 است. تخمین زده می‌شود که این مقدار کمتر از توده بدنی مورد نیاز برای حفظ سلامت مطلوب باشد. با این حال، به خاطر داشته باشید که مقیاس BMI که فقط وزن و قد را بررسی می‌کند، مشکلات زیادی دارد به‌دلیل اینکه توده عضلانی را در نظر نمی‌گیرد.

اگر می‌خواهید شاخص توده بدنی خودتان را اندازه‌گیری کنید، روی لینک محاسبه BMI کلیک کنید.

کمبود وزن بین زنان و مردان

با توجه به مراکز کنترل و پیشگیری از بیماری (CDC)، کمبود وزن در بین زنان در مقایسه با مردان حدود دو برابر بیشتر است. در یک نظرسنجی در ایالات متحده که شرکت کنندگان را به مردان و زنان گروه بندی کرد، 1.3 درصد از مردان و 2 درصد از زنان 20 سال و بالاتر دارای کمبود وزن هستند (لینک گزارش).

در صورت کمبود وزن چه کار کنیم؟

اگر مشکوک به کمبود وزن هستید، با پزشک یا متخصص تغذیه خود مشورت کنید. پزشک شما می‌تواند سابقه پزشکی شما را بررسی کند و به شناسایی مشکلاتی که ممکن است منجر به تغذیه نامناسب یا کاهش وزن شود کمک کند.

قبل از مراجعه به پزشک، بهتر است این سوالات را از خود بپرسید:

• آیا اخیراً احساس بیماری کرده‌ام؟ چه علائم دیگری را تجربه کرده‌ام؟
• آیا من هیچ وعده غذایی را حذف می‌کنم یا میان وعده‌های کوچک می‌خورم؟
• آیا استرس داشته‌‌ام یا افسرده شده‌ام که باعث از بین رفتن اشتهایم شده است؟
• آیا در حال حاضر سعی در کاهش وزن دارم؟
• آیا غذا نخوردن به من احساس کنترل بهتری می‌دهد؟

پاسخ این سوالات را با پزشک خود در میان بگذارید. اگر پزشک شما هر گونه مشکل پزشکی اساسی اساسی را رد کند، ممکن است وزن هدف را شناسایی کنید. از آنجا، ممکن است برنامه‌ای برای رسیدن به آن وزن از طریق تغذیه سالم و سایر درمان‌های مناسب داشته باشید.

چگونه وزن اضافه کنیم؟ نکاتی برای ایمن و سالم بودن

با ایجاد تغییراتی در رژیم غذایی و سبک زندگی خود، می‌توانید وزن سالم به دست آورید و از اثرات منفی کمبود وزن برای سلامتی خودداری کنید.

• سعی کنید وعده‌های غذایی کوچکتر و به دفعات بیشتر بخورید. میان وعده‌های بیشتری را نیز به برنامه روزانه خود اضافه کنید.
• از غذاهای غنی از مواد مغذی مانند غلات کامل، میوه‌ها، سبزیجات، محصولات لبنی، آجیل و دانه‌ها و پروتئین‌های بدون چربی استفاده کنید.
• اسموتی‌ها انتخاب بهتری نسبت به نوشابه‌های رژیمی، قهوه و سایر نوشیدنی‌ها هستند. می‌توانید آنها را با میوه‌ها، سبزیجات و محصولات لبنی پر کنید.
• اگر نوشیدنی‌ها اشتهای شما را کاهش می‌دهند، آن‌ها را به مدت 30 دقیقه بعد از صرف غذا ذخیره کنید.
• با افزودن موادی مانند پنیر، آجیل و دانه‌ها به عنوان چاشنی به غذاهای اصلی، کالری بیشتری در وعده‌های غذایی خود دریافت کنید.
• ورزش را شروع کنید. با افزودن ماهیچه به بدن می‌توانید وزن خود را افزایش دهید. ورزش کردن نیز ممکن است به تحریک اشتهای شما کمک کند.

حرف پایانی

کمبود وزن خطر ابتلا به بیماری‌های مختلف را در سنین بزرگسالی افزایش می‌دهد و افرادی که کمبود وزن دارند، بیشتر در معرض مشکلات مختلفی قرار هستند، به‌عنوان مثال کمبود وزن می‌تواند باعث پوکی استخوان، بروز عفونت، مشکلات باروری و حتی مرگ زودرس شود. اگر دچار کمبود وزن شدید هستید یا اخیراً کاهش وزن زیادی داشتید، بهتر است در اولین فرصت به پزشک مراجعه کنید.

• healthline

• سلامت بدن
• پوکی استخوان